Antrenman Monitörizasyonu
Hafta 10
Sarı Işık, Hafif Gün?
Veriden karara: karar kuralları, yanlış alarm ve pozitif kestirim değeri, otoregülasyon, hazırlık ile hazırlanmışlık, antrenörle iletişim ve pano
Prof. Dr. İzzet İNCE Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi · Spor Bilimleri Fakültesi · 2026–2027
© Prof. Dr. İzzet İNCE · izzetince.com.tr
1 dk. Geçen haftanın kapanış sorusu: panoda kırmızı yandı, antrenör ne yapacak? Bugünün cevabı: veri tek başına bir şey değiştirmez; değiştiren önceden yazılmış kural ve iyi kurulmuş iletişimdir.
Üç bölüm: karar kuralları, otoregülasyon ve hazırlanmışlık, iletişim ve pano. Akışta beş yoklama, sonda yedi soru.
A takıma yeni çıkan oyuncu
“Bugün de sarıda, yine hafif çalışsın.”
Altyapıdan yeni çıkan oyuncu haftanın üç gününde iyi oluş ve sıçrama değeri “sarı” çıktığı için hafif antrenmana alınıyor. Maç temposuna yetişmesi için kapasitesini artırması gerekiyor.Bu karar onu koruyor mu?
© Prof. Dr. İzzet İNCE · izzetince.com.tr
2 dk. Oylatın. Görünen: her gün güvenli görünen bir “hafif” kararı. Görünmeyen: uyaranın sürekli sulanması; asıl sorun bugünkü hazırlık değil, uzun dönemli kapasitenin maç talebinin altında kalması.
Bu derste
Ders sonunda şunları yapabileceksiniz
1 Eşik, gösterge sayısı ve eylemi olan bir karar kuralı yazmak.
2 Bir kuralın yanlış alarmını ve pozitif kestirim değerini bulmak.
3 AZ, RIR ve bar hızını uygun duruma bağlamak.
4 Hazırlık ile hazırlanmışlığı genç ve dönen sporcuda ayırmak.
5 Antrenöre eyleme dönük bir cümle ve sade bir pano kurmak.
© Prof. Dr. İzzet İNCE · izzetince.com.tr
1 dk. Geri çağırma: TE ve SWC (Hafta 2), sabah kuralında iki bağımsız gösterge (Hafta 7), teknoloji alımında önce ihtiyaç (Hafta 9).
Önce temel · renk neyi gösterir?
KHS, z-skoru, eşik, hata payı
Kelime Anlamı Örnek
KHS (CMJ) Eller belde, hızlı çömelmeyle başlayan dikey sıçrama Ali 37 cm
z-skoru Bugünkü değer kendi ortalamasından kaç SS uzakta (37 − 40) ÷ 2 = −1,5
Eşik Kararın değiştiği çizgi z −1’in altı uyarı
TE, SWC Ölçümün kendi oynaması; en küçük anlamlı değişim TE 1 cm: 40 → 41 gürültü
© Prof. Dr. İzzet İNCE · izzetince.com.tr
2 dk. Renk = bir sayı + bir çizgi + bir hata payı. İyi oluş: sporcunun o sabah kendi bildirdiği uyku, yorgunluk, ağrı ve ruh hâli. Hafta 2’deki örnek eşikler −1,5 (sarı) ve −2 (kırmızı) idi; bugün daha erken uyaran −1’i kullanıyoruz, bedelini Bölüm 1’de göreceğiz.
Görsel · sayı, çizgi, hata payı · öğretim örneği
37 cm: Ali’nin kendi normunun 1,5 SS altı
eşik z −1 = 38 ortalama 40 bugün 37 · z −1,5 40 → 41: TE kadar, renk yok 32 34 36 38 40 42 44 46 48 Ali’nin KHS’si (cm) · kişisel norm 40 ± 2 cm, TE 1 cm · öğretim örneği
© Prof. Dr. İzzet İNCE · izzetince.com.tr
1 dk. Kırmızı gölge eşiğin solu, yani uyarı bölgesi. Yeşil çubuk: 40’tan 41’e çıkış ölçüm hatası kadar, renk verilmez. Ali’nin 40 cm’lik ortalaması sezon ortası referansı.
Önce temel · vücut zorlandığı kadar uyum sağlar
Uyaran, doz, kapasite, sulandırma
Uyaran, doz Verilen yük ve miktarı.
100 kg × 3 × 5 = 1.500 kg.
Kronik kapasite Haftalarca çalışarak kazanılan güç ve dayanıklılık.
Maç talebiyle kıyaslanır.
Sulandırma Her gün “hafif”: doz hiç gerekeni geçmez.
Gelişim durur.
Boşluk Analiz yapanla sahada uygulayan arasındaki kopukluk.
Veri eyleme dönmüyor.
© Prof. Dr. İzzet İNCE · izzetince.com.tr
2 dk. Koruma da bir karardır; bedeli gelişimdir. Kapasite taleple eşleşmiyorsa sporcu hazırlanmamıştır. Analitik–uygulama boşluğunun nedeni genellikle verinin azlığı değil, çıktının bir eyleme dönüşmemesidir (Kwon, 2026).
Görsel · sulanan uyaran · hesap
Haftada üç hafif gün, dozun %18’i gider
1 2 3 4 5 6 7 8 0 5.000 10.000 plan: haftada +%5 3 sarı gün −%30 → planın %82’si 8 haftada ≈ 12.891 kg verilmedi hafta → · dikey: haftalık hacim (kg) · Veli: 100 kg × 3 × 5 = 1.500 kg, haftada 5 seans · hesap
© Prof. Dr. İzzet İNCE · izzetince.com.tr
1 dk. Oran = (2 + 3 × 0,7) ÷ 5 = 0,82. Tek bir hafif gün zararsızdır; her hafta üç gün hafiflerse doz planın %82’sinde kalır. Sekiz haftada yaklaşık 12.891 kg uyaran hiç verilmemiş olur.
Güncel bir görüş · 2026
Hazırlık mı, hazırlanmışlık mı?
Hazırlık Bugün antrenmana ne kadar hazır?
Sabah KHS, iyi oluş.
Hazırlanmışlık Kapasitesi maçın talebine ne kadar yakın?
Haftalar ve aylar.
Yanlılık Hazırlanmamış sporcuda günlük veri fazla ağırlık alır.
Uyaran tekrar tekrar kesilir.
Kruczek K, Rebelo A, Gabbett T, Nowak M. The readiness-preparedness bias: recalibrating monitoring logic. Front Physiol. 2026;17:1855985.
© Prof. Dr. İzzet İNCE · izzetince.com.tr
2 dk. Yazarların önerisi: hazırlanmamış sporcuda izleme ilerleyici maruziyeti ve dozu yönlendirmeli, önemsiz kısa dönem dalgalanmalara göre tepki vermemeli; klinik anlamlı sapmalar yine yakalanmalı. Sık ölçümün bilişsel ve örgütsel bir bedeli de var. Bu bir görüş yazısı; ölçülmüş veri değil.
Tahmin yoklaması · 1 dakika
Kapasitesi maç talebinin altındaki 19 yaşındaki oyuncunun iyi oluşu z −0,8; KHS normal. Ne yapılır?
A Hafif antrenman, yine koruyalım
B Hemen hekime gönderelim
C Bugün antrenmandan çıkaralım
D Planlı ilerleyici yük sürsün
Doğru: D. Tek göstergede küçük sapma uyaranı kesmeye yetmez; sapma büyürse ayarlanır.
© Prof. Dr. İzzet İNCE · izzetince.com.tr
1 dk. −0,8 eşiğin bile üstünde. İkinci gösterge de düşerse ya da sapma büyürse doz ayarlanır.
BÖLÜM 1
Karar Kuralları
Eşik, gösterge, eylem.
© Prof. Dr. İzzet İNCE · izzetince.com.tr
Karar destek sistemi
Kırmızı, sarı, yeşil: ışık değil kural
Bileşen Zayıf Güçlü
Eşik Takım ortalamasının %10 altı Kişisel referans, TE ve SWC
Gösterge sayısı Tek gösterge İki bağımsız gösterge ya da konuşma
Eylem “Dikkat”, “izle” Sprint −%30, kuvvet aynı, yarın tekrar
Sahiplik Kimin karar verdiği belirsiz Kondisyoner önerir, antrenör karar verir
Değerlendirme Hiç sınanmaz Sezon sonu alarm ve kaçırma sayımı
Robertson S, Bartlett JD, Gastin PB. Red, amber, or green? Athlete monitoring in team sport: the need for decision-support systems. Int J Sports Physiol Perform. 2017;12(Suppl 2):S273–S279.
© Prof. Dr. İzzet İNCE · izzetince.com.tr
2 dk. Kural önce yazılır: veri görüldükten sonra yazılan kural, istenen karara göre eşik seçmektir. Kurallar sezon başında antrenörle yazılır, sezon içinde yalnız planlı gözden geçirmede değişir. Kırmızıda sağlık ekibi devreye girer.
Görsel · kuralın anatomisi · şematik
Renk değil, beş parçalı bir cümle
Referans Ali 40 ± 2 cm Eşik z −1 = 38 cm 2. gösterge iyi oluş z −1,2 Eylem sprint −%30 Sınama sezon sonu sayım “KHS kendi normunun 1 SS altına iner ve iyi oluş da düşükse, sprint hacmi %30 azalır.” sahiplik: kondisyoner önerir, antrenör karar verir, kırmızıda sağlık ekibi Robertson ve ark. (2017) karar destek bileşenlerinden şema · değerler öğretim örneği
© Prof. Dr. İzzet İNCE · izzetince.com.tr
1 dk. Güçlü uygulamada renk tek başına bir şey söylemez. Son kutu en çok unutulan: kuralın kendisi de sezon sonunda sınanır.
Önce temel · uyarının kaçı gerçek?
Duyarlılık, özgüllük, yanlış alarm, PPV
Kelime Anlamı Örnek
Duyarlılık Gerçekten yorgun olanların yakalanan payı 100 yorgundan 50: %50
Özgüllük Yorgun olmayanda kuralın sessiz kalma payı 900 normalden 765: %85
Yanlış alarm Yorgun olmayan sporcuya çıkan uyarı 900 − 765 = 135
PPV Uyarı çaldığında gerçek yorgunluk olma oranı 50 ÷ (50 + 135)
© Prof. Dr. İzzet İNCE · izzetince.com.tr
2 dk. PPV: pozitif kestirim değeri. Her gün çalan yangın alarmına kimse inanmaz; kurallarda da uyarıların ne kadarının gerçek olduğu, yakalama oranından ayrı bir sorudur. Yanlış alarm gereksiz yere antrenmanı azaltır ve antrenörün kurala güvenini düşürür.
Tahmin yoklaması · 1 dakika
1.000 günün 100’ünde yorgunluk var. Kural yorgunların %50’sini yakalıyor, normallerin %85’inde sessiz. Uyarıların kaçı gerçek?
A Yaklaşık %85’i
B Yaklaşık %50’si
C Yaklaşık %27’si
D Yaklaşık %90’ı
Doğru: C. 50 gerçek uyarı, 135 yanlış alarm: 50 ÷ 185 ≈ %27.
© Prof. Dr. İzzet İNCE · izzetince.com.tr
1 dk. Önce oylatın, sonra ağacı açın. A özgüllüğü, B duyarlılığı PPV sanmak.
Görsel · 1.000 günde uyarılar · öğretim örneği
185 uyarının yalnız 50’si gerçek
1.000 gün 100 yorgun sıklık %10 900 normal 50 uyarı duyarlılık %50 50 kaçtı 135 uyarı yanlış alarm %15 765 sessiz özgüllük %85 185 uyarının 50’si gerçek: PPV = 50 ÷ 185 ≈ %27 doğal sıklık ağacı · öğretim örneği
© Prof. Dr. İzzet İNCE · izzetince.com.tr
1 dk. Normal gün yorgun günün dokuz katı olduğu için, onların küçük bir yüzdesi bile gerçek uyarılardan çok alarm üretir. Uyarı gelince “büyük olasılıkla yanlış” diye başlamak gerekir.
Eşik nereye çekilir? · 25 sporcu × 80 gün · hesap
Üç kural, aynı sezon
Kural Boş uyarı Yakalanan Kaçırılan PPV
Tek gösterge, z −1 286 100 100 %26
Tek gösterge, z −2 41 32 168 %44
İki gösterge birlikte, z −1 45 50 150 %52
© Prof. Dr. İzzet İNCE · izzetince.com.tr
2 dk. 2.000 sporcu-gün, %10’u yorgun (200), yorgunlukta gösterge 1 SS aşağı kayar, göstergeler bağımsız. Sağlıklı sabahta z −1’in altına düşme olasılığı %16: 1.800 × 0,16 ≈ 286. z −2’de %2,3: ≈ 41. İki gösterge birlikte boş uyarıyı altıda birine indirir ama yorgunluğun dörtte üçünü kaçırır. Kural, alarmın ve kaçırmanın bedeline göre seçilir; seçim sezon başında yazılır.
Görsel · iki dağılım, iki eşik · hesap
Yorgun gün yalnız 1 SS sola kayıyor
normal gün yorgun gün z −1 z −2 −4 −3 −2 −1 0 1 2 3 kişisel z · yorgunluk göstergeyi 1 SS aşağı kaydırır · yeşil gölge: z −1’de yanlış alarm · hesap
© Prof. Dr. İzzet İNCE · izzetince.com.tr
1 dk. İki eğri büyük ölçüde üst üste. Eşiği sola çekmek yeşil gölgeyi küçültür ama kırmızı eğrinin daha büyük kısmını sağda bırakır. Eğilim kuralı da eklenebilir: Ali dört sabah 39,5 → 39 → 38,5 → 38,2 cm; hiçbiri −1’e inmez ama “art arda dört düşüş” bu kaymayı görür (Sands ve ark., 2017).
Hızlı yoklama · 1 dakika
Yorgunluğun günlerin %10’unda görüldüğü takımda tek göstergeli kuralın uyarılarının yalnız dörtte biri gerçek. Neden?
A Cihaz kesinlikle bozuktur
B Olay nadir; alarm birikir
C Sporcular yalan söylüyor
D Eşik gereğinden katıdır
Doğru: B. Yorgun olmayan çok sayıda günden gelen alarmlar gerçek uyarıları sayıca geçer.
© Prof. Dr. İzzet İNCE · izzetince.com.tr
Görsel · nadirlik ve alarm · hesap
Aynı kural: sıklık %10’da PPV %26, %25’te %51
%1 → PPV %3 %10 → PPV %26 %25 → PPV %51 %0 %10 %20 %30 %40 %50 %0 %25 %50 %75 %100 olay sıklığı → · dikey: uyarının gerçek çıkma oranı (PPV) · tek gösterge, z −1, kayma 1 SS · hesap
© Prof. Dr. İzzet İNCE · izzetince.com.tr
1 dk. Kural ve cihaz değişmeden yalnız sıklık arttığında uyarıların gerçek çıkma oranı yükselir. %1 sıklıkta bir olay (sakatlık gibi) hedeflenirse 100 uyarının 97’si boştur. PPV = sıklık × duyarlılık ÷ [sıklık × duyarlılık + (1 − sıklık) × yanlış alarm oranı].
Gerçek bir araştırma · 2016
Tarama testi sakatlığı tahmin edebilir mi?
Soru Düşme sıçraması testi ön çapraz bağ (ÖÇB) yırtığını önceden gösterebilir mi?
Ne yapıldı 710 elit kadın futbolcu ve hentbolcu test edildi, yıllarca izlendi: 42 temassız ÖÇB yırtığı.
0,6
eğri altı alan: yazı turadan (0,5) çok az iyi.
Önceden yırtığı olmayan 643 oyuncuda hiçbir değişken ilişkili çıkmadı.
Krosshaug T, Steffen K, Kristianslund E, et al. The vertical drop jump is a poor screening test for ACL injuries in female elite soccer and handball players: a prospective cohort study of 710 athletes. Am J Sports Med. 2016;44(4):874–883.
© Prof. Dr. İzzet İNCE · izzetince.com.tr
2 dk. Eğri altı alan: testin yırtılacak oyuncuyu yırtılmayacaktan ayırma gücü; 1 kusursuz, 0,5 yazı tura. Bahr (2016) üç basamak istedi: ileriye dönük güçlü ilişki, yeterli ayırt etme, yalnız riskliye uygulanan programın herkese uygulanandan iyi olması. Riskli ve risksiz sporcuların değerleri büyük ölçüde örtüşür. Karar kuralı yorgunluğu izleyip dozu ayarlar; sakatlık tahmini ayrı sorudur (Hafta 14).
BÖLÜM 2
Otoregülasyon ve Hazırlanmışlık
Dozu günün sporcusuna göre ayarlamak.
© Prof. Dr. İzzet İNCE · izzetince.com.tr
Önce temel · dozu ayarlamanın yolları
AZ, RIR, bar hızı, esnek gün
Kelime Anlamı Örnek
AZ (RPE) Setin ya da seansın zorluğu, 0–10 10 en zor
RIR Setin sonunda yedekte kalan tekrar 7 yapabilirdi, 5 yaptı: 2
Bar hızı (VBT) Set içi hız kaybı yorgunluğu gösterir 0,60 → 0,48: %20
Esnek gün Zor günü sporcu seçer; haftalık doz aynı Salı yerine perşembe
© Prof. Dr. İzzet İNCE · izzetince.com.tr
2 dk. Otoregülasyon: antrenman dozunu o günkü performansa ve algıya göre ayarlamak. Pahalı cihaz şart değil: setin sonunda sormak ya da barın hızına bakmak yeter. Dozu hem aşağı hem yukarı ayarlayın.
Görsel · set içi hız kaybı · öğretim örneği
Hız %20 düşünce set biter
0,60 1. tekrar 0,58 2. tekrar 0,56 3. tekrar 0,54 4. tekrar 0,51 5. tekrar 0,48 6. tekrar kesikli çizgi: %20 kayıp sınırı = 0,48 m/s → set biter 0,4 0,5 0,6 Ayşe’nin squat seti · dikey: ortalama bar hızı (m/s) · (0,60 − 0,48) ÷ 0,60 = %20 · öğretim örneği
© Prof. Dr. İzzet İNCE · izzetince.com.tr
1 dk. İyi bir günde aynı sınıra daha geç ulaşılır, yani daha çok tekrar yapılır: doz yukarı da ayarlanır. Cihaz ve hareket standardı için Hafta 5.
Otoregülasyon yöntemleri
Programı günün sporcusuna göre ayarlamak
Yöntem Artısı Dikkat
AZ / RIR Ekipman gerektirmez Eğitim, dürüstlük; yeni sporcuda sapma
Bar hızı Nesnel, anlık Cihaz ve hareket standardı
Esnek günler Sahiplik, motivasyon Haftalık toplam doz korunmalı
Hazırlık tabanlı Önleyici Yanlış alarm, uyaran sulandırma
Greig L, Stephens Hemingway BH, Aspe RR, Cooper K, Comfort P, Swinton PA. Autoregulation in resistance training: addressing the inconsistencies. Sports Med. 2020;50(11):1873–1887.
© Prof. Dr. İzzet İNCE · izzetince.com.tr
2 dk. Greig ve ark.: otoregülasyon 1940’lardan beri biliniyor ama araştırmalar dağınık ve terimler tutarsız; ortak tanım ve çerçeve önerdiler. Yalnız azaltan bir sistem zamanla antrenman uyaranını küçültür.
Branşa göre · hangi ayar aracı?
Her branşın kendi ayar düğmesi
Branş Ayar aracı Ne ayarlanır?
Halter, kuvvet Bar hızı, RIR Set içi tekrar, günün yükü
Futbol, ragbi KHS + iyi oluş Sprint hacmi; taktik bölüm korunur
Koşu, bisiklet Nabız, AZ, güç Aralık sayısı ya da tempo
Yüzme AZ, kulaç sayısı Seri sayısı, dinlenme süresi
Basketbol, voleybol Sıçrama sayısı, KHS Sıçramalı drill hacmi
© Prof. Dr. İzzet İNCE · izzetince.com.tr
2 dk. Her satırda soru aynı: hangi bölüm korunur, hangisi ayarlanır? Öğrencilere kendi branşlarında yukarı ayarın nasıl yapılacağını sorun.
Hızlı yoklama · 1 dakika
Sınır %20 hız kaybı. İlk tekrar 0,75 m/s. Set hangi hızda biter?
A 0,60 m/s
B 0,55 m/s
C 0,70 m/s
D 0,15 m/s
Doğru: A. 0,75 × 0,80 = 0,60.
© Prof. Dr. İzzet İNCE · izzetince.com.tr
1 dk. D kaybın kendisi (0,15); B 0,20 m/s çıkarmak.
Kim korunmalı, kim ilerletilmeli?
Aynı veri, dört farklı karar
Koru Hazırlanmış, deneyimli oyuncu.
Veri günlük yükü ince ayarlar.
İlerlet Genç, yeni çıkan oyuncu.
Dalgalanmada uyaran kesilmez.
Kademeli Sakatlıktan dönen.
Veri hızı ayarlar, durdurmaz.
Durdur Ağrı, hastalık, büyük ve süren düşüş.
Her sporcuda koruma.
© Prof. Dr. İzzet İNCE · izzetince.com.tr
2 dk. Kruczek ve ark. (2026) modeli: sporcu yarışma talebine yaklaştıkça günlük hazırlık verisi daha önemli hâle gelir; kapasitesi düşük sporcuda öncelik ilerleyici doz artışıdır. Dönüş süreci Hafta 13’te.
Görsel · aynı sarı sabah · şematik
Üç soru, dört yol
Ağrı, hastalık, büyük düşüş? Durdur her sporcuda koruma Sakatlıktan dönüyor mu? Kademeli veri hızı ayarlar Kapasite talebe yakın mı? Koru günlük ince ayar İlerlet 19 yaşındaki oyuncu evet evet evet hayır hayır hayır aynı sarı sabah · Kruczek ve ark. (2026) modelinden karar ağacı · şematik
© Prof. Dr. İzzet İNCE · izzetince.com.tr
1 dk. Sıra önemli: önce ciddi sorun, sonra dönüş süreci, en son kapasite. Genç oyuncunun küçük düşüşü ilk iki soruya takılmaz; plan sürer.
BÖLÜM 3
İletişim ve Pano
Veriyi insana ulaştırmak.
© Prof. Dr. İzzet İNCE · izzetince.com.tr
Önce temel · antrenöre götürülen sayılar
AKYO, KAD z, pano, eylem cümlesi
Kelime Anlamı Örnek
AKYO (ACWR) Son haftanın yükü ÷ 4 haftalık ortalama 480 ÷ 300 = 1,6
KAD z Kalp atım değişkenliği kendi normunun kaç SS altında −1,4: “bugün fark var”
Pano Seçilmiş göstergelerin tek ekran özeti Bugün kim dikkat istiyor?
Eylem cümlesi Sayıyı kararla bitiren cümle “Ali bugün sprint yapmasın”
© Prof. Dr. İzzet İNCE · izzetince.com.tr
2 dk. “AKYO 1,6, KAD z −1,4” diye konuşmak antrenörü karara götürmez. Sayı cümlenin gerekçesidir, cümlenin kendisi değil. Antrenör ne yapacağını duymak ister.
Görsel · aynı hafta, iki oran · öğretim örneği
1,6 mı, 2,0 mı? Hesaba bağlı
240 1. hafta 240 2. hafta 240 3. hafta 480 4. hafta 4 hafta ort. 300 → 1,6 önceki 3 hafta 240 → 2,0 haftalık yük (keyfi birim) · bağlı ve bağımsız hesap · öğretim örneği
© Prof. Dr. İzzet İNCE · izzetince.com.tr
2 dk. Bağlı hesapta son hafta hem payda hem paydanın içinde: oran hiçbir zaman 4’ü geçemez (960 ÷ 420 ≈ 2,29). Bağımsız hesapta “önceki üç haftanın iki katı” cümlesiyle birebir örtüşür. Oranın kendisi tartışmalı: Lolli ve ark. (2019) bağlı hesabın matematikten gelen sahte ilişki ürettiğini gösterdi; Impellizzeri ve ark. (2020) AKYO’yu sakatlık riskini azaltmak için kullanmayı destekleyen kanıt bulmadı. Ayrıntı Hafta 12’de. Antrenöre: “Bu hafta yük alıştığı haftaların iki katı; yarın sprint yok, cuma tekrar bakıyoruz.”
Üstel ağırlıklı ortalama (ÜAHO / EWMA) · λ = 0,25
Dünü unutmadan bugüne daha çok ağırlık
Gün (dünkü özet 300) Yük Hesap Özet
1 · Antrenman 400 0,25 × 400 + 0,75 × 300 325
2 · Dinlenme 0 0,25 × 0 + 0,75 × 325 ≈ 244
3 · Maç 600 0,25 × 600 + 0,75 × 243,75 ≈ 333
Williams S, West S, Cross MJ, Stokes KA. Better way to determine the acute:chronic workload ratio? Br J Sports Med. 2017;51(3):209–210.
© Prof. Dr. İzzet İNCE · izzetince.com.tr
2 dk. Tarif: bugünün özeti = λ × bugün + (1 − λ) × dünün özeti. 7 günlük basit ortalamada sekizinci gün birden hesaptan düşer; ÜAHO’da ağırlık yavaşça azalır: bugün 0,25, dün ≈ 0,19, altı gün önce ≈ 0,04. λ = 2 ÷ (N + 1): 7 gün için 0,25, 28 gün için ≈ 0,069. Boş gün özeti %25 düşürür ama sıfırlamaz.
Antrenörle iletişim
Zayıf cümle, güçlü cümle
Zayıf Güçlü
“AKYO’su 1,6, KAD z −1,4.” “Ali bugün sprint yapmasın; diğer her şeye katılsın.”
40 sütunlu tablo Üç renk, üç eylem; ayrıntı tıklayınca
Haftalık uzun e-posta Antrenman öncesi 2 dakikalık özet
Veri antrenörü “düzeltir” Veri antrenörün sorusuna cevap verir
Belirsizliği gizlemek “Emin değiliz; iki gösterge aynı yönde değil.”
Kwon JW. The analytics-practice gap: why sports data fails to translate into coaching decisions. Front Sports Act Living. 2026;8:1866960.
© Prof. Dr. İzzet İNCE · izzetince.com.tr
2 dk. Kwon: boşluğun nedeni verinin azlığı değil; eyleme dönüklük, bağlam, sisteme oturma ve kullanılabilirlik eksikliği. Önce karar sorusu, sonra ölçüt. Buchheit (2017) de aynı aktarım sorununa dikkat çekti. Güven: ilk haftalarda az ve doğru uyarı, çok ve belirsiz uyarıdan değerlidir.
Görsel · bir sabah panosu · öğretim örneği
Altı oyuncu, bir ayar, iki konuşma
Oyuncu KHS z İyi oluş z Bağlam Karar Ali −1,5 −1,2 – sprint −%30 Can −0,4 −1,6 uçuş dönüşü konuş Efe 0,3 0,1 – plan Deniz −1,1 −0,2 – konuş Mert 0,6 −0,3 – plan Kaan −0,2 0,4 – plan renk yalnız z ≤ −1 hücrede · iki gösterge birlikte → ayar, biri → konuş · uydurma z değerleri, öğretim örneği
© Prof. Dr. İzzet İNCE · izzetince.com.tr
2 dk. İyi panonun altı özelliği: tek ekran, kişisel referans, belirsizlik (SWC’yi aşmayan değişim renklenmez), eylem, bağlam notu, en fazla 3–5 gösterge. Can’ın “uçuş dönüşü” notu konuşmada ilk sorulacak şey.
Hızlı yoklama · 1 dakika
Antrenman öncesi antrenöre iki dakikanız var. Hangisini söylersiniz?
A “Ali’nin AKYO’su 1,6, KAD z’si de −1,4.”
B “Ali bugün sprint yapmasın, gerisi aynı.”
C “Raporu e-postayla gönderdim, ayrıntı orada.”
D “Takımın yarısı sarı, herkes hafif.”
Doğru: B. Sayı gerekçedir; antrenöre eylem götürülür.
© Prof. Dr. İzzet İNCE · izzetince.com.tr
1 dk. D Bölüm 1’e dönüyor: çok sarı, olay nadirse çoğunlukla yanlış alarmdır.
SON BÖLÜM
Kendinizi Sınayın
Yedi soru · her biri bir dakika
© Prof. Dr. İzzet İNCE · izzetince.com.tr
Soru 1 / 7
Sporcunun KHS ortalaması 50 cm, SS 4 cm. Bugün 44 cm. z-skoru kaçtır?
A −6,0
B +1,5
C −1,5
D −0,7
Doğru: C. (44 − 50) ÷ 4 = −1,5.
© Prof. Dr. İzzet İNCE · izzetince.com.tr
Soru 2 / 7
Sezonda kural 80 gerçek yorgunluk gününde ve 120 normal günde uyarı verdi. PPV kaçtır?
A %40
B %67
C %60
D %80
Doğru: A. 80 ÷ (80 + 120) = 0,40.
© Prof. Dr. İzzet İNCE · izzetince.com.tr
Soru 3 / 7
Veli 80 kg ile 6 tekrar yaptı; 8 tekrara kadar çıkabilirdi. RIR kaçtır?
A 8
B 6
C 14
D 2
Doğru: D. Yedekte kalan: 8 − 6 = 2.
© Prof. Dr. İzzet İNCE · izzetince.com.tr
Soru 4 / 7
Önceki üç haftanın yükü 300’er, bu hafta 450. Bağımsız hesapla oran kaçtır?
A 1,2
B 0,67
C 1,5
D 3,0
Doğru: C. 450 ÷ 300 = 1,5.
© Prof. Dr. İzzet İNCE · izzetince.com.tr
1 dk. Bağlı hesap 450 ÷ 337,5 ≈ 1,33 verirdi (dört haftanın ortalaması 337,5). B oranı ters kurmak.
Soru 5 / 7
ÜAHO, λ = 0,25. Dünkü özet 200, bugünkü yük 400. Bugünün özeti kaçtır?
A 250
B 300
C 350
D 100
Doğru: A. 0,25 × 400 + 0,75 × 200 = 100 + 150.
© Prof. Dr. İzzet İNCE · izzetince.com.tr
Soru 6 / 7
“Hazırlanmışlık” neyi sorar?
A Sporcu bu sabah ne kadar dinç hissediyor?
B Dün gece kaç saat uyudu?
C Bu seansın AZ puanı kaç oldu?
D Kapasitesi maç talebine yakın mı?
Doğru: D. Hazırlanmışlık uzun dönemli kapasite; A ve B günlük hazırlık.
© Prof. Dr. İzzet İNCE · izzetince.com.tr
Soru 7 / 7
Tek gösterge yerine “iki gösterge birlikte düşerse” kuralına geçildi. Ne olur?
A Alarm da kaçırma da azalır
B Alarm azalır, kaçırma artar
C Alarm artar, kaçırma azalır
D Hiçbir şey değişmez
Doğru: B. Örnekte boş uyarı 286 → 45, kaçırılan 100 → 150.
© Prof. Dr. İzzet İNCE · izzetince.com.tr
Özet
Bugün beş şey öğrendik
1 Karar kuralı eşik, gösterge, eylem ve sorumludan oluşur; veri görülmeden yazılır.
2 Olay nadirse uyarıların çoğu yanlış çıkar; cihaz bozuk değildir.
3 Otoregülasyon dozu hem aşağı hem yukarı ayarlar.
4 Hazırlık ile hazırlanmışlık ayrı sorudur; genç oyuncuda veri ilerletmeyi yönetir.
5 Antrenöre sayı değil eylem cümlesi götürülür.
© Prof. Dr. İzzet İNCE · izzetince.com.tr
1 dk. Genç oyuncuya dönün: tek göstergede küçük sarılar, %10 sıklıkta çoğunlukla yanlış alarm; kapasite talebin altında. Karar: plan sürer, büyük ya da iki göstergeli düşüşte ayar.
Derslikten çıkmadan
Bir yüzücüyle bir futbolcuyu aynı panoyla izleyebilir misiniz?
Gelecek hafta · Hafta 11: Bireysel Sporlarda İzleme
Ayrıntılı okuma: Hafta 10 hoca sunumu · veriden karara.
© Prof. Dr. İzzet İNCE · izzetince.com.tr
1 dk. Görev (ikili): bir takım için en fazla üç gösterge seçin; her biri için kişisel eşik ve TE/SWC gerekçesi, kural ve eylem tablosu, yanlış alarm ve kaçırma tahmini, tek ekran pano taslağı ve iki cümlelik sabah özeti yazın. Genç ya da dönen sporcu için kuralın nasıl değişeceğini belirtin.