Yay-Kütle Modeli: Koşu sırasında bacak, bir yay gibi davranır: toprak temasında bükülerek enerji depolar, kalkışta bu enerjiyi serbest bırakır. Dikey sertlik (k_vert) = vücudun yay sertliği; Bacak sertliği (k_leg) = bacak uzunluğundaki kısalmayı da hesaba katar. Yüksek k_leg → yüksek koşu ekonomisi → daha az oksijen tüketimi. Çok düşük veya çok yüksek sertlik yaralanma riskini artırır.
SPORCU BİLGİSİ
KONTAK ANALİZİ (YERDE GEÇEN SÜRE)
Ölçüm yöntemleri: Kuvvet platformu (altın standart) · OptoJump / Optogait · Treadmill kontakt ölçerler · Akıllı ayakkabı sensörleri · Video analizi (yüksek fps). Rekreasyonel koşucular: tc ≈ 220–270 ms; elit: tc ≈ 150–200 ms.
HESAPLAMA SONUÇLARI
Ayrıntılı Sonuçlar
Farley CT & González DA (1996) J Exp Biol · Dalleau G et al. (1998) Eur J Appl Physiol · Morin JB et al. (2007) Eur J Appl Physiol · McMahon TA & Cheng GC (1990) J Biomech
Formüller (Farley 1996)
F_peak = (m × g × π) / 2 × (tf/tc + 1)
Δy = (g × tc²) / 8 + (F_peak / k_vert) [basitleştirilmiş]
k_vert = F_peak / Δy [kN/m]
ΔL = L₀ - √(L₀² - (v×tc/2)²) [bacak kısalması]
k_leg = F_peak / ΔL [kN/m]
Δy = (g × tc²) / 8 + (F_peak / k_vert) [basitleştirilmiş]
k_vert = F_peak / Δy [kN/m]
ΔL = L₀ - √(L₀² - (v×tc/2)²) [bacak kısalması]
k_leg = F_peak / ΔL [kN/m]
Koşucu Sertlik Normları (k_leg, kN/m)
| Kategori | k_leg (kN/m) | tc (ms) | Yorum |
|---|---|---|---|
| Elit mesafe koşucusu | 14 – 18 | 140–185 | Optimal RE, düşük yaralanma |
| Ulusal düzey | 12 – 16 | 185–220 | İyi ekonomi |
| Rekreasyonel koşucu | 9 – 13 | 215–270 | Gelişim alanı mevcut |
| Başlangıç seviye | <9 | >270 | Güç/esneklik çalışması gerekir |
| Sprinter (100–400 m) | 18 – 25 | 80–130 | Yüksek hız için optimize |
Morin 2007; Dalleau 1998 normlarından adapte edilmiştir. Değerler 10–16 km/sa koşu hızı için geçerlidir.