Koşu Ekonomisi Analizi | Spor Bilimi Araçları

Koşu ekonomisi (RE), belirli bir hızda harcanılan oksijen miktarıdır (mL/kg/km). Dayanıklılık performansının VO₂maks ile birlikte en güçlü öngörücüsüdür — eşit VO₂maks'ta daha ekonomik koşan sporcu daha iyi yarışır. Elit erkeklerde RE ≈150–180 mL/kg/km, elit kadınlarda ≈180–200 mL/kg/km düzeyindedir (Saunders 2004, Daniels 2005).

KOŞU EKONOMİSİ ÖLÇÜMÜ

Formül: RE = VO₂ (mL/kg/dk) ÷ Hız (km/dk) = VO₂ / (Hız/60) mL/kg/km
Düşük RE değeri = daha iyi ekonomi (daha az O₂ ile aynı hız).

Submaksimal VO₂ mL/kg/dk

Test Hızı km/sa

Cinsiyet

Spor Dalı

VO₂maks mL/kg/dk (opsiyonel)

Vücut Ağırlığı kg (opsiyonel)

vVO₂MAKS & DAYANMA SÜRESİ (tlim)

vVO₂maks: VO₂maks'a karşılık gelen koşu hızı. vVO₂maks = VO₂maks / RE × 1000 m/dk → km/sa
tlim: vVO₂maks'ta dayanma süresi. Billat 1999 yaklaşımı: elit için 3–11 dk arası.

VO₂maks mL/kg/dk

Koşu Ekonomisi (RE) mL/kg/km — yukarıdan alın

Cinsiyet

OBLA / Laktat Eşiği % VO₂maks — opsiyonel

YARIŞMA TEMPOSU & FRAKSİYON KULLANIMI

Fraksiyonel kullanım: Yarış hızında kullanılan %VO₂maks. Fraksiyon = (RE × Hız) / VO₂maks × 100
Elite maraton: %85–88; 5km: %95–100; 10km: %90–95.

VO₂maks mL/kg/dk

RE mL/kg/km

Özel Fraksiyon % (opsiyonel)

REFERANS NORM TABLOLARI

RE Sınıflandırması — Uzun Mesafe Koşucuları (12 km/sa test hızı)

Sınıf	Erkek (mL/kg/km)	Kadın (mL/kg/km)
Dünya Sınıfı Elit	<150	<175
Elit	150–175	175–200
Sub-elit / İyi	175–200	200–220
Rekabetçi	200–220	220–240
Ortalama	220–240	240–260
Gelişmeli	>240	>260

Kaynak: Saunders PU et al. (2004) Sports Med · Daniels J (2005) Daniels' Running Formula · Morgan DW et al. (1995) Med Sci Sports Exerc

vVO₂maks Referans Değerleri

Kategori	Erkek (km/sa)	Kadın (km/sa)
Elit (Uluslararası)	22–26	19–22
Sub-elit	19–22	17–19
Rekabetçi	17–19	15–17
Rekreasyon (iyi)	15–17	13–15
Rekreasyon (orta)	13–15	11–13

Kaynak: Billat LV & Koralsztein JP (1996) Sports Med · Billat LV (2001) Int J Sports Med

Yarışma Fraksiyonel Kullanım Referansları

Mesafe	Fraksiyon (%VO₂maks)	Yaklaşık Süre (Elit Erkek)
1500m	%105–115	3:30–4:00
3000m	%100–105	7:30–8:30
5km	%95–100	13:00–15:00
10km	%90–95	27:00–30:00
21.1km (HM)	%87–92	60:00–70:00
42.2km (Maraton)	%83–88	2:05–2:20

Kaynak: Noakes TD (2001) Lore of Running · Daniels J (2005) · Joyner MJ & Coyle EF (2008) J Physiol