Hemoglobin · Hematokrit · Demir Durumu · Yalancı Anemi Ayrımı · Yükseklik Etkisi
Tam Kan Sayımı — Sporcu Yorumu
Düzenli aerobik antrenman plazma hacmini %10–20 artırır. Bu, hemoglobin ve hematokrit değerlerinin düşük görünmesine neden olur — "yalancı anemi" (dilüsyonel pseudoanemi). Bu durum normal bir adaptasyondur ve demir replasmanı gerektirmez (Eichner 2012; Dubnov-Raz 2014). Gerçek anemi ile ayrımı için ferritin ve retikülosit oranı bakılmalıdır.
Demir Eksikliği Evrelendirme (Hallberg 1992 / Burden 2015)
Sporcularda demir eksikliği 3 evrede gelişir. Evre I'de ferritin düşük ama hemoglobin normaldir — antrenman performansını etkileyebilir. Evre III'te belirgin anemi oluşur. Kadın sporcularda ve vejetaryenlerde risk çok daha yüksektir (Burden 2015; Peeling 2018).
Sporcu referans değerleri genel nüfus normlarından farklıdır. Düzenli antrenman plazma hacmini artırır; bu nedenle sporcu için "normal" Hgb/Hct değerleri laboratuvar referans aralığının alt sınırlarında görünebilir. Seri ölçümle bireysel baz değerden sapma değerlendirin.
Parametre
Erkek Sporcu
Kadın Sporcu
Anemi Eşiği (WHO)
Hemoglobin (g/dL)
13.5–17.5
12.0–16.0
E:<13 K:<12
Hematokrit (%)
40–52
36–48
E:<40 K:<36
MCV (fL)
80–100
80–100
<80 = mikrositik
MCH (pg)
27–33
27–33
<27 = hipokromik
Retikülosit (%)
0.5–2.5
0.5–2.5
>3 = artmış üretim
Ferritin (ng/mL)
30–300
20–200
<12 = depolar tükendi
Transferrin sat. (%)
20–50
15–45
<16 = yetersiz taşıma
Performans için önerilen alt sınırlar: Ferritin ≥35 ng/mL (E), ≥20 ng/mL (K). Eichner 2012; Burden 2015.
Yükseklik Kampı Sonrası Beklenen Değişimler
Zaman
Hgb
Hct
EPO
Retikülosit
Kamp başlangıcı
Baz
Baz
↑↑ (2-4×)
Normal
1–2 hafta
↑ (1–2%)
↑
↓ normale
↑ (retikülosit krizi)
3–4 hafta
↑↑ (3–5%)
↑↑
Normal
↑ hafif
İnişten 2–3 gün
↓ (dilüsyon)
↓
↓
↑↑ (eritrosit salımı)
İnişten 1–3 hafta
↑↑ (performans penceresi)
↑
Normal
Normal
Kaynak: Gore 2013 (J Appl Physiol); Chapman 2014 (altitude training review).
Hematolojik Biyolojik Pasaport (ABP) Eşikleri
WADA Biyolojik Pasaport'ta Hgb ve retikülosit oranı takip edilir. Bireysel olağandışı değerler şüphe doğurabilir. Yüksek irtifa (≥1800m) veya hastalık sonrası ölçümler için dikkat gerekir.