Bilimsel raporlamanın evrensel dört bölümlü çerçevesi
Huni yaklaşımı, problem cümlesi, araştırma soruları
Tekrarlanabilirlik için gerekli altı bileşen
Objektiflik, APA istatistik raporlama standardı
"So What?" testi ve kaçınılması gereken hatalar
Çalışmanızın vitrini — 150-250 kelimede tüm hikaye
Atıf stilleri, akademik dürüstlük, şeffaflık
Tez yazım sürecinize taşıyacağınız karar noktaları
Neden bu çalışmayı yaptınız?
Nasıl yaptınız?
Ne buldunuz?
Ne anlama geliyor?
IMRAD, 17. yüzyıldaki ilk bilimsel dergilerden itibaren evrimleşmiş, 20. yüzyıl ortalarından itibaren standart hale gelmiştir. Egzersiz fizyolojisi, biyomekanik, spor psikolojisi gibi ampirik spor bilimleri alanlarının neredeyse tamamı bu yapıyı takip eder — nitel araştırmalar ve derlemeler farklı yapılar kullanabilir.
Giriş, geniş bir alandan tek bir problem cümlesine daralır. Yöntem ve Bulgular, o dar noktada — yalnızca sizin çalışmanızda — ne yapıldığını ve ne bulunduğunu bildirir. Tartışma ise o dar bulguyu alıp, tekrar literatüre ve pratiğe genişletir.
Literatür boşluğu: Mental dayanıklılığın, farklı spor branşlarındaki elit sporcuların performansına etkisi yeterince araştırılmamıştır.
Problem cümlesi: Elit sporcularda mental dayanıklılığın performans üzerindeki etkisi ve bu etkinin branşlar arası farklılıkları belirsizdir.
Amaç: Bu çalışma, farklı branşlardaki elit sporcuların mental dayanıklılık düzeylerini ve bunun performansla ilişkisini incelemeyi amaçlamaktadır.
Desenin türü ve neden seçildiğine dair kısa gerekçe
Sayı, yaş, dahil etme/hariç tutma kriterleri, etik onay
Kullanılan tüm ölçüm araçları, geçerlilik/güvenilirlik bilgisi
Adım adım açıklama, müdahale protokolleri, ortam koşulları
İstatistiksel testler veya nitel analiz yöntemi, kullanılan yazılım
Etik kurul onayı, bilgilendirilmiş onam, gizlilik
Prosedür örneği: "Testler sabah 09:00-11:00 saatleri arasında, iklimlendirilmiş laboratuvarda (22°C, %45-50 nem) yapılmıştır. Katılımcılar testlerden 48 saat önce yoğun egzersizden kaçınmış ve 12 saat aç kalmışlardır."
Önemli bulguları vurgulayan kısa, öz anlatım
Betimsel istatistikler, test sonuçları, frekanslar
Dağılım, ilişki veya farkları görsel gösterme
Temalar, kategoriler, katılımcı alıntıları
Objektiflik (yorum yapma), netlik ve kısalık, tutarlılık (metin-tablo-grafik uyumu), tekrardan kaçınma, APA formatına uygun istatistiksel detaylar (test istatistiği, serbestlik derecesi, p-değeri, etki büyüklüğü).
"8 haftalık antrenman sonunda deney grubunun dikey sıçrama yüksekliği %15.3 artmış (45.2 ± 3.1 cm'den 52.1 ± 2.8 cm'ye), t(28) = 4.67, p < 0.001, d = 1.23."
"Bu bulgular plyometrik antrenmanın üstünlüğünü kanıtlamaktadır." — bu bir yorumdur, bulgular bölümüne ait değildir.
t(28) = 3.21, p = 0.003, d = 0.67 — parantez içi sayı serbestlik derecesi, t test istatistiği, p anlamlılık düzeyi, d etki büyüklüğüdür.
Ana bulguları kısaca tekrar etme (sayısal değersiz)
Bulguların araştırma sorusuna nasıl cevap verdiği
Uyumlu mu, çelişkili mi — neden farklı olabileceği
Antrenörlere, sporculara, klinisyenlere katkı
Çalışmanın zayıf yönlerini dürüstçe belirtme
Sınırlılıklardan yola çıkan yeni araştırma soruları
Bulgularınız "Peki, ne olmuş?" sorusuna ikna edici bir cevap veriyor mu? Bilimsel bilgi birikimine veya pratiğe katkınızı açıkça gösterin.
Sayısal değerleri yeniden yazmayın
Bulgular bölümünde olmayan veri eklemeyin
Zaten anlatılan detayları yinelemeyin
Sonuçları aşırı yorumlamaktan kaçının
"Bu bulgu, plyometrik antrenmanların kas gücü üzerindeki olumlu etkilerini gösteren önceki literatürle (örn. Smith ve ark., 2018) uyumludur. Artan dikey sıçrama, basketbol ve voleybol gibi sporlarda performans artışı sağlayabilir."
Sınırlılık: "Çalışmanın sadece genç erkek sporcular üzerinde yapılması, bulguların kadın sporculara genellenmesini sınırlamaktadır. Gelecek araştırmalar farklı yaş ve cinsiyet gruplarında incelemelidir."
Açık, bilgilendirici, anahtar değişkenleri ve popülasyonu içermeli, 10-15 kelime idealdir
Kısaltmalar, jargon, genellikle soru cümlesi kullanılmamalı
Çalışmanın amacı
Katılımcılar, veri toplama, analiz
Ana sonuçlar (sayısal değerlerle)
Ana çıkarım ve önem
Bağımsız olarak anlaşılabilir olmalı, genellikle geçmiş zaman kullanılır, kısaltmalardan kaçının ya da açıklayın, makalede olmayan yeni bilgi eklemeyin.
Ortalama 7500 kelimelik bir makale, özet bölümünde yaklaşık 200 kelimeye sıkıştırılır — her bölümden en can alıcı bilgi damıtılarak aktarılır.
"Bu çalışma, genç futbolcularda plyometrik antrenmanların dikey sıçrama yüksekliği üzerindeki etkisini incelemiştir. Çalışmaya 30 genç futbolcu (yaş: 16.5 ± 0.8) dahil edilmiş, rastgele deney ve kontrol gruplarına atanmıştır. 8 hafta sonunda deney grubunun sıçraması anlamlı düzeyde artmıştır (p < 0.01, d = 0.9)."
Plyometrik antrenmandikey sıçramafutbolgenç sporcular
Fikirlerin orijinal sahibine atıf yapmak, okuyucunun kaynağı bulmasını sağlamak, intihalden kaçınmak
APA, MLA, Chicago, Vancouver — spor bilimlerinde genellikle APA tercih edilir. Seçilen stile baştan sona sadık kalınmalı.
Fikir, veri, yöntem ve ifadelerin orijinal sahibine atıf yapmak etik zorunluluğun ötesinde, çalışmanızın güvenilirliğini de artırır. İntihal, akademik kariyeri sonlandırabilecek ciddi bir ihlaldir.
Anket formları, mülakat rehberleri, etik kurul onayı, bilgilendirilmiş onam formu, ham veri tabloları, SPSS analiz çıktıları
Özellikle karmaşık istatistiksel analizler ve özgün ölçek geliştirme çalışmalarında eklerin zenginliği çalışmanın kalitesini gösterir
| Tür | Örnek Atıf |
|---|---|
| Makale | Smith, J., & Johnson, M. (2021). Effects of plyometric training on vertical jump performance. Journal of Sports Science, 35(12), 245-252. |
| Kitap | McArdle, W. D., Katch, F. I., & Katch, V. L. (2015). Exercise Physiology (8th ed.). Lippincott Williams & Wilkins. |