ELİT SPORCULARDA FİZYOLOJİ

Ulusal Düzeyde Yarışan Kadın Yol Bisikletçilerinin Fizyolojik Özellikleri ve Yarışma Talepleri

Avustralya Spor Enstitüsü Verileri ile Derleme Çalışması

SUNAN

Doç. Dr. İzzet İNCE

Original Publication

Martin, D. T., McLean, B., Trewin, C., Lee, H., Victor, J., & Hahn, A. G. (2001).
"Physiological Characteristics of Nationally Competitive Female Road Cyclists and Demands of Competition."
Sports Medicine, 31(7), 469-477.
Australian Institute of Sport, Sport Medicine and Sport Science Centre, Belconnen, ACT, Australia

Bölüm I: Giriş ve Arka Plan

Kadın Yol Bisikletinin Fizyolojik Arka Planı

🚴‍♀️ Neden Bu Derleme?

Uluslararası düzeyde yarışan erkek bisikletçilerin fizyolojik özellikleri ve yarışma talepleri kapsamlı şekilde belgelenmiş olmasına rağmen, kadın yol bisikletçileri için bu veriler oldukça sınırlıdır.

Erkek bisikletçilerde kalp atım hızı (HR) ve güç çıktısı ile yarışma talepleri detaylıca incelenmiştir (Fernandez-Garcia vd., 2000; Lucia vd., 1999; Padilla vd., 1999, 2000)
Kadın bisikletçilerde ise HR izleme bile sistematik olarak uygulanmamıştır
SRM güç krankleri 1980'lerden beri mevcut olmasına rağmen, kadın yarış güç profilleri büyük ölçüde bilinmemektedir
Mevcut çalışmalar sporcu sınıflandırması sorunları nedeniyle yorumlanması güçtür

📊 Araştırmanın Kapsamı ve Amacı

Bu derlemenin amacı ulusal düzeyde yarışan kadın bisikletçilerin fitness özelliklerini gözden geçirmek ve uluslararası başarı için gereken güç çıktısı profilini ortaya koymaktır.

Antropometri: Yaş, boy, vücut kütlesi ve vücut kompozisyonu
Aerobik fitness: VO₂max, laktat eşiği, güç çıktısı
Anaerobik güç: MAOD, tekrarlı sprint, MP₄min, MP₃₀min
Yarışma talepleri: Dünya Kupası yarış güç profilleri

Avustralya, 2000 yılında kadın bisiklette dünyada en başarılı ikinci ulus konumundaydı. Bu derleme, Avustralya Kadın Yol Bisikleti Programı verilerini de sunmaktadır.

Bölüm I: Giriş ve Arka Plan

"Elit" Kavramının Tanımlanması

🏆 "Elit" Kimin İçin Kullanılmalı?

Jeukendrup ve arkadaşları (2000) tüm sporlarda dünyada ilk 200 sporcunun elit olarak kabul edilmesini önermiştir. Ancak kadın yol bisikletinde yetenek derinliği bu tanımı desteklemeyebilir.

Laboratuvar kriterleri yetersizdir: VO₂max > 65 mL/kg/min olan sporcular her zaman en başarılı sporcular olmayabilir
Performans yeteneği referansı: UCI sıralaması ve önemli yarış sonuçları (major wins) kullanılmalıdır
Domestique sorunu: Bazı çok yetenekli kadın bisikletçiler, takım yardımcısı rolü nedeniyle UCI sıralamasında gerçek yeteneklerini yansıtmayabilir

Yazarların önerisi: "Elit" terimi yerine, araştırmacılar performans yeteneklerini spesifik olarak belirtmelidir (UCI sıralaması, önemli galibiyetler).

🔍 Sınıflandırma Zorlukları

Bu derlemede bisikletçiler iki kategori ile tanımlanmaktadır:

Uluslararası

UCI dünya sıralaması mevcut olan, uluslararası yarışlarda dereceye giren bisikletçiler

Ulusal

Ulusal takıma seçilmiş ancak uluslararası yarışlarda başarılı olamamış bisikletçiler

Dikkat: "Ulusal takım üyesi" terimi, performans kapasitesi açısından çok farklı bisikletçileri tanımlayabilir. Benzer şekilde "profesyonel bisikletçi" de büyük ölçüde farklılık gösteren performans yeteneklerini kapsar.

Bölüm I: Giriş ve Arka Plan

Kadın Yol Bisikletinin Tarihsel Gelişimi

🌍 UCI ve Kadın Bisiklet (Temmuz 2000)

36

Kadın bisikletçilerin UCI puanı aldığı ülke sayısı

9

Dünya ilk 100'de 5+ bisikletçiye sahip ülke

8

Dünya ilk 50'de 3+ bisikletçiye sahip ülke

🏁 Dünya İlk 20'de 2+ Bisikletçiye Sahip Ülkeler

Ülke	İlk 20'deki Sporcu Sayısı
Almanya	4
Rusya	4
Avustralya	2
Litvanya	2
Hollanda	2

💰 Profesyonel Kadın Bisiklet Ekonomisi (2000)

1999'da UCI kayıtlı kadın ticaret takımları başlatıldı
16 profesyonel kadın yol bisikleti takımı
Her takımda 6 ila 12 bisikletçi istihdam edilmektedir
2000 sezonunda yaklaşık 160 kadın profesyonel sözleşmeye sahipti
En iyi kadın bisikletçiler: yıllık $40.000-60.000 USD + ödül parası
En büyük takım bütçeleri: $500.000 - 1 milyon USD

Karşılaştırma: Erkek profesyonel bisikletçilerin kazandığı yüksek ücretlerle karşılaştırıldığında, kadın bisikletçilerin gelir düzeyi oldukça düşüktür. Bu ekonomik fark, kadın bisiklette yetenek havuzunun derinliğini doğrudan etkilemektedir.

Bölüm II: Yöntem ve Veri Kaynakları

Derleme Yöntemi ve Veri Kaynakları

📋 Derleme Yapısı ve Veri Kaynakları

Bu derleme, 1976-2000 yılları arasında ABD ve Avustralya ulusal takım bisikletçilerinden elde edilen verileri bir araya getirmektedir. Üç ana yayınlanmış çalışma ve Avustralya Spor Enstitüsü (AIS) yayınlanmamış verileri kullanılmıştır.

📖 Burke (1980)

1

N = 7 ABD Ulusal Takım bisikletçisi

2

Test: 1976-1980 arası

3

Protokol: 200W'da 5 dk, sonra +40W/dk

4

Ergometre: Monark, 80 rpm sabit kadans

📖 Pfeiffer vd. (1993)

1

N = 16 Idaho Turu katılımcıları

2

Test: Idaho Turu'ndan 2 gün önce

3

Protokol: 100W'da başlama, +25W/dk

4

Ergometre: Schwinn Velodyne

📖 Wilber vd. (1997)

1

N = 10 ABD Ulusal Takım bisikletçisi

2

Test: 1996 Olimpiyatları öncesi

3

Protokol: 3 dk submaks + 1 dk maks aşamalar, +25W

4

Ergometre: Lode Excalibur

Bölüm II: Yöntem ve Veri Kaynakları

Metodolojik Değerlendirme ve Analiz Yaklaşımı

Metodolojik not: Bu bir derleme makalesidir. İstatistiksel analizler orijinal çalışmalardan alınmış olup, SRM yarış verileri Avustralya kadın ulusal takım bisikletçileri üzerinde doğrudan toplanmıştır (Trewin vd., 1999). Top 20 ve Non-Top 20 karşılaştırmalarında anlamlılık eşiği p < 0.05 olarak belirlenmiştir.

Bölüm III: Bulgular — Antropometri

Yaş, Boy, Vücut Kütlesi ve Vücut Kompozisyonu

26.6

Yaş (±2.0 yıl)
UCI İlk 10 (Ekim 2000)

162-174

Boy aralığı (cm)
Uluslararası Avustralyalılar

55.4-58.8

Vücut kütlesi (kg)
En başarılı 4 sporcu

7-12%

Vücut yağ oranı
Uluslararası düzey

📊 Yaş ve Boy Karşılaştırmaları

UCI İlk 10: 26.6 ± 2.0 yıl (24-30 yıl)
Avustralya Ulusal Takım (n=12): 25.6 ± 4.6 yıl (18-34), UCI sıralaması 7.->200+
En başarılı 4 Avustralyalı: 25.2 ± 3.1 yıl — takım ortalamasından belirgin fark yok
ABD (Pfeiffer): 28 ± 2.8 yıl
ABD (Wilber): 26 ± 5 yıl
Boy: ABD bisikletçileri 168-171 cm (Wilber), Avustralyalılar 162-174 cm

⚖️ Vücut Kütlesi ve Kompozisyon

Ulusal takım ortalaması: 59.9-61.3 kg (ABD + Avustralya)
Uluslararası düzey: 55.4-58.8 kg — yaklaşık 3 kg daha hafif
Uluslararası Avustralya: 57.0 kg vs Ulusal takım 59.9 kg

Vücut yağ oranı:

Hidrostatik tartım: %15.4 ± 4.7 ve %15.7 ± 2.0 (Burke; Pfeiffer)
Deri kıvrımı: %11.9 ± 1.8 (Wilber)
Avustralya ulusal: %13.8 ± 4.3
Avustralya uluslararası: %9.3 (7 deri kıvrımı: 42.2 vs 58.9 mm)

Anahtar bulgu: Düşük vücut kütlesi ve düşük yağ yüzdesi, en başarılı kadın bisikletçilere özgü özelliklerdir.

Bölüm III: Bulgular — Tablo I

Elit Kadın Yol Bisikletçilerinin Yayınlanmış Özellikleri

📋 Tablo I: Yayınlanmış Veriler (Ortalama ± SD)

Ölçüm	Burke (1980) ABD Ulusal Takım, n=7	Pfeiffer vd. (1993) Idaho Turu, n=16	Wilber vd. (1997) ABD Ulusal Takım, n=10
Katılımcı Bilgileri
Test tarihi	1976-1980	1990 Idaho Turu öncesi 2 gün	1996 Olimpiyat hazırlık
Yükseklik (m)	1800-2000	Değişken	1860
Antropometri
Boy (cm)	—	167.7 ± 10.7	171 ± 5
Vücut kütlesi (kg)	61.3 ± 8.5	61 ± 4	60.4 ± 3.6
Vücut yağı (%)	15.4 ± 4.7	15.7 ± 2.0	11.9 ± 1.8
Yaş (yıl)	—	28 ± 3	26 ± 5
VO₂max Testi
Protokol	200W'da 5 dk, +40W/dk; 80 rpm	100W'da başla, +25W/dk	3 dk submaks + 1 dk maks; +25W
Ergometre	Monark	Schwinn Velodyne	Lode Excalibur
VO₂max (mL/kg/dk)	57.4 ± 6.6	64.2 ± 4.0	63.8 ± 4.2
VO₂max (L/dk)	3.58	3.91 ± 0.22	3.85 ± 0.30
Pik KAH (atım/dk)	—	185.2 ± 3.2	188 ± 11
Pik laktat (mmol/L)	—	—	10.2 ± 2.5
Pik güç (W)	—	—	333 ± 21
Pik güç (W/kg)	—	—	5.4 ± 0.4
Anaerobik Eşik (Wilber vd.)
VO₂ (% maks)	—	—	83.6 ± 2.7
KAH (atım/dk)	—	—	165 ± 12
Laktat (mmol/L)	—	—	3.0 ± 0.6
Güç (W)	—	—	224 ± 8
Güç (W/kg)	—	—	3.7 ± 0.3

Bölüm III: Bulgular — Aerobik Fitness

Aerobik Kapasite Ölçümleri

57-64

VO₂max (mL/kg/dk)
ABD + Avustralya ulusal takım

63-70

VO₂max (mL/kg/dk)
Uluslararası düzey 3 Avustralyalı

71

VO₂max (mL/kg/dk)
Bir ABD kadın bisikletçi (Pfeiffer)

🫁 VO₂max Karşılaştırmaları

Farklı laboratuvarlarda test edilen bisikletçiler arasında VO₂max karşılaştırması oldukça güçtür, çünkü:

Test protokolleri farklıdır (aşama süresi, başlangıç yükü)
Gaz analiz cihazları farklıdır
Bisiklet ergometreleri farklıdır
Test yüksekliği farklıdır (1800-2000m vs deniz seviyesi)

Uluslararası düzey (UCI 5.-138.): 3 Avustralyalı kadın bisikletçi, uluslararası düzeyde yarışırken VO₂max 63-70 mL/kg/dk veya 3.66-4.10 L/dk aralığındaydı.

⚡ Güç-Oksijen Maliyeti ve Laktat

Avustralya kadın ulusal takım ekonomisi:

VO₂ (L/dk) = (0.011 × W) + 0.466

Wilber vd. (1997): VO₂'yi 1L artırmak için gereken güç değişimi = 91 ± 8W (ABD). Avustralya ulusal takımda benzer: 91W L/O₂/dk.

Pik kan laktatı (Avustralya Ulusal Takım):

Ortalama: 12.7 ± 1.7 mmol/L (Min: 9.1, Maks: 15.0)
Uluslararası düzey 3 sporcuda farklılık gözlenmemiştir
ABD (Wilber): 10.2 ± 2.5 mmol/L — fark protokol, cihaz, yükseklik ve zamanlama farklılıklarından kaynaklanabilir

Bölüm III: Bulgular — Anaerobik Güç

Anaerobik Güç ve Kapasite Ölçümleri

🔋 Maksimum Birikmiş Oksijen Açığı (MAOD)

50.6

MAOD (mL/kg) ± 9.9
Takım ortalaması (39.6-73.1)

57.4

MAOD (mL/kg) ± 12.4
Uluslararası düzey (44.7-73.1)

Uluslararası düzeydeki 4 bisikletçide (UCI 7.-89.) MAOD, takım ortalamasının %13.5 üzerindeydi. Bu durum, başarılı kadın bisikletçilerin üstün aerobik kapasiteye ek olarak daha yüksek anaerobik kapasiteye de sahip olduğunu göstermektedir.

⚡ Tekrarlı Sprint Testi (Fornasiero vd.)

Protokol: Her set 6 × 15 sn, değişen iş:dinlenme oranları

Set	İş:Dinlenme	Takım Ort. (W/kg)	Uluslararası (W/kg)	Fark
Set 1	1:3	8.6 ± 0.9	~9.1	+%5.2
Set 2	1:2	8.2 ± 0.5	~8.6	+%4.7
Set 3	1:1	7.1 ± 0.5	~7.2	+%1.8

Uluslararası düzeydeki 3 bisikletçi (UCI 5.-138.) tüm setlerde daha yüksek güç çıktısı üretmiştir. Dinlenme süresi azaldıkça fark da azalmıştır.

Bölüm III: Bulgular — Güç Çıktısı

Maksimum Güç Çıktısı Profili (MP₄min ve MP₃₀min)

328 ± 13W

MP₄min — Mutlak güç
(4 dakikalık maksimum güç)

5.4 ± 0.4

MP₄min (W/kg)
Relatif güç

259 ± 18W

MP₃₀min — Mutlak güç
(30 dakikalık maksimum güç)

🏋️ MP₄min Analizi

Takım ortalaması: 328 ± 13W veya 5.4 ± 0.4 W/kg
Uluslararası düzey sporcular benzer mutlak güç üretmiştir
Ancak daha hafif oldukları için %5 daha yüksek relatif güç (W/kg) elde etmişlerdir
Bu değer, ABD ulusal takımının pik güç çıktısına (333 ± 21W, 5.4 W/kg; Wilber) benzerdir

⏱️ MP₃₀min Analizi

Takım ortalaması: 259 ± 18W veya 4.26 ± 0.43 W/kg
Uluslararası düzey 4 bisikletçi: +%2.3 mutlak güç ve +%7.3 relatif güç
Bu veriler, bir koşucunun 10 km zamanına veya yüzücünün 1500 m zamanına eşdeğerdir

Uluslararası düzey güç ilişkileri:

MP₆×₁₅sn (1:3) = 9.1 W/kg
MP₄min = 5.7 W/kg
MP₃₀min = 4.6 W/kg

📌 Anahtar Bulgu

Uluslararası düzeyde yarışan kadın bisikletçiler, sabit sürede güç üretme kapasitesinde hafif bir üstünlüğe ve vücut kütlesine göre belirgin şekilde daha yüksek güç üretebilme kapasitesine sahiptir. Bu fark özellikle relatif güç (W/kg) metriğinde belirgindir.

Bölüm IV: Yarışma Talepleri

Kadın Uluslararası Yol Bisiklet Yarışmalarının Talepleri

🏁 Yarış Formatları ve Mesafeler

Kısa Yarışlar:

Prolog zaman denemeleri: <15 dk
Kriterium/Pist yarışları: 30-120 dk
Zaman denemesi: 25-30 km (32-42 dk)

1 Günlük Yarışlar:

Dünya Şampiyonası: 110-130 km
Olimpiyatlar: 110-130 km
Dünya Kupası: 93-123 km (~3 saat)

Etap Yarışları:

Tour de France (Kadın): 11-18 gün
Giro d'Italia (Kadın): 11-18 gün
Idaho Turu: 11-18 gün
Toplam: 1000-1500 km, ~700 km/hafta

⏳ Yarış Süreleri ve Koşullar

En uzun günler: 3.0-4.5 saat (en hızlı kadınlar için)
1999 Dünya Kupası: 93-123 km, kazanan süreleri 2 saat 46 dk - 3 saat 18 dk
Avrupa turlarında dinlenme günleri mevcuttur
Koşullar: sıcak, soğuk, yükseklik, yağmur, kar, düz ve engebeli arazi
Bazı günlerde çift etap yarışı

💡 Dayanıklılık Referans Noktası

Bishop ve arkadaşları (1998): "Antrenmiş" kadın bisikletçiler laboratuvarda 1 saat süresince ~3.0 W/kg (183W, 59.8 kg) sürdürebilmektedir.

Gözlem: Uluslararası düzeyde yarışan kadınlar, antrenmiş bir kadın bisikletçinin 1 saat sürdürdüğü güç çıktısını (3.0 W/kg) en az 3 kat daha uzun süre sürdürebilmektedir (yayınlanmamış gözlem).

Bölüm IV: Yarışma Talepleri

Dünya Kupası Yarış Güç Çıktısı Profili

📊 SRM Veri Toplama — 1999 Dünya Kupası 1. ve 2. Tur

8

Sporcu sayısı
(SRM kranklı)

169

Yarış süresi (dk)
± 2.5

102

Mesafe (km)
18-20 tur

12

Güç profili sayısı
(4 sporcu × 2 yarış)

28±21

Ortalama sıralama
(1.-57. arası)

📈 Genel Yarış Özellikleri (n=12)

3.3 ± 0.3

Ortalama güç (W/kg)

13.8 ± 2.6

Pik güç (W/kg)

Yarış süresinin %27 ± 4'ü: <0.75 W/kg (dinlenme/toparlanma)
Yarış süresinin %9 ± 3'ü: >7.5 W/kg (yüksek yoğunluk)
Diğer hiçbir güç bandında sürenin >%10'u harcanmamıştır
Güç çıktısı profili son derece intermitent yapıdadır

🏆 Katılımcı Profili

Değişken	Değer (Ort. ± SD)
Yaş	22.8 ± 4.4 yıl
Boy	166.8 ± 4.3 cm
Vücut kütlesi	58.0 ± 1.7 kg
VO₂max	3.61 ± 0.24 L/dk

İki yarış arasında ortalama güç çıktısında anlamlı fark yoktu: Tur 1 = 189.7 ± 17.0W, Tur 2 = 189.6 ± 18.9W → tüm profiller birleştirilmiştir.

Bölüm IV: Yarışma Talepleri

Top 20 vs Non-Top 20: Güç Dağılımı Karşılaştırması

3.6 ± 0.4

Top 20 ortalama güç (W/kg)
p = 0.01

3.1 ± 0.1

Non-Top 20 ortalama güç (W/kg)

+%16

Top 20'nin relatif güç üstünlüğü

🏆 Yüksek Güç Bandı (>7.5 W/kg)

Grup	Süre (%)	Fark	p değeri
Top 20 (n=5)	11 ± 2%	+4%	p < 0.01
Non-Top 20 (n=7)	7 ± 2%	+4%	p < 0.01

Başarılı bisikletçiler yüksek güç bandında %57 daha fazla süre geçirmektedir. Bu, atak yapma, tepeleri aşma ve sprintlerde güç üretme kapasitesini yansıtır.

⏸️ Düşük Güç Bandı (<0.75 W/kg)

Grup	Süre (%)	Fark	p değeri
Top 20 (n=5)	24 ± 4%	-5%	p = 0.05
Non-Top 20 (n=7)	29 ± 3%	-5%	p = 0.05

Başarılı bisikletçiler toparlanma süresini %17 daha az kullanmaktadır. Bu, üstün aerobik toparlanma kapasitesi ve pozisyon koruma becerisini gösterir.

📌 Temel Çıkarım

Dünya Kupası puanı alan (ilk 20) bisikletçiler, en yüksek güç bandında daha fazla ve en düşük güç bandında daha az süre geçirmektedir. Aradaki güç bantlarında ise anlamlı fark bulunmamıştır. Bu, başarının yüksek anlık güç patlamalarına ve az dinlenmeye bağlı olduğunu göstermektedir.

Bölüm V: Tartışma ve Sonuçlar

Tartışma ve Sonuçlar

🔬 Ana Bulgular

1

Ulusal takım bisikletçileri ile uluslararası düzeydeki sporcular benzer antropometrik özelliklere sahiptir; ancak en başarılı kadınlar daha hafif ve daha düşük yağ yüzdesine sahiptir.

2

Uluslararası düzeyde başarılı kadın bisikletçiler, sabit süreli güç çıktısında hafif bir mutlak üstünlüğe ve belirgin şekilde daha yüksek relatif güce (W/kg) sahiptir.

3

Dünya Kupası yarışlarında güç çıktısı profili son derece intermitent yapıdadır — erkek yarışlarına benzer şekilde.

4

En başarılı sporcular >7.5 W/kg'da daha fazla ve <0.75 W/kg'da daha az süre geçirmektedir.

5

Fitness testleri, yarışma haftalarına yakın zamanda yapılmalıdır — doğrudan performansla karşılaştırma yapılabilmelidir.

✅ Güçlü Yönler

Avustralya Spor Enstitüsü dünya sınıfı laboratuvar altyapısı
Gerçek yarış ortamında SRM güç veri toplama
UCI sıralamasına dayalı objektif performans sınıflandırması
Dünyanın en başarılı 2. kadın bisiklet ulusundan veriler

⚠️ Sınırlılıklar

Yayınlanmış veri çok kısıtlıdır — yalnızca 3 ana çalışma
Farklı laboratuvar protokolleri, ergometreler ve yükseklikler karşılaştırmayı güçleştirmektedir
Küçük örneklem boyutları (n = 7, 10, 16)
"Elit" tanımı standardize değildir
SRM verisi yalnızca 2 Dünya Kupası yarışına dayanmaktadır
Güç bandı karşılaştırmasında yalnızca en düşük ve en yüksek bantlarda anlamlılık

🔮 Gelecek Yönelimler

Başarılı bisikletçilerin yüksek güç bandındaki süreyi nasıl biriktirdiği araştırılmalı
Farklı yarış formatları (zaman denemesi, etap yarışı) için güç profilleri oluşturulmalı
Aynı ortalama güçteki farklı yükleme paternlerinin başarıya etkisi incelenmeli
Standarize fitness parametreleri (MP₃₀min gibi) yaygınlaştırılmalı

Bölüm VI: Pratik Öneriler ve Referanslar

Antrenörlere Öneriler ve Referanslar

🏋️ Antrenörlere ve Spor Bilimcilere Pratik Öneriler

Vücut Kompozisyonu

Uluslararası başarı için düşük vücut kütlesi ve düşük yağ oranı kritiktir. Kadın bisikletçilerde %7-12 vücut yağı ve 55-59 kg hedef aralığı

Relatif Güç (W/kg)

Mutlak güçten çok relatif güç farkı belirleyicidir. MP₃₀min ≥ 4.6 W/kg, MP₄min ≥ 5.7 W/kg uluslararası hedefler

Yarış Güç Profili

Yüksek güç patlamaları (>7.5 W/kg) ve hızlı toparlanma kapasitesi antrenmanın odağı olmalıdır. SRM izleme önerilir

📚 Referanslar

1. Fernandez-Garcia B, vd. (2000). Intensity of exercise during road race pro-cycling competition. Med Sci Sports Exerc, 32(5), 1002-6.

2. Lucia A, vd. (1999). Heart rate response to professional road cycling: the Tour de France. Int J Sports Med, 20(3), 167-72.

3. Padilla S, vd. (1999). Level ground and uphill cycling ability in professional road cycling. Med Sci Sports Exerc, 31(6), 878-85.

4. Padilla S, vd. (2000). Exercise intensity during competition time trials in professional road cycling. Med Sci Sports Exerc, 32(4), 850-6.

5. Padilla S, vd. (2000). Scientific approach to the 1-h cycling world record: a case study. J Appl Physiol, 89(4), 1522-7.

6. Palmer G, vd. (1994). Heart rate responses during a 4-d cycle stage race. Med Sci Sports Exerc, 26(10), 1278-83.

7. Golich D, Broker J. (1996). SRM bicycle instrumentation and the power output of elite male cyclists. Perform Cond Cycling, 2(9), 6-8.

8. Jeukendrup A, Diemen AV. (1998). Heart-rate monitoring during training and competition in cyclists. J Sport Sci, 16(Suppl), S91-S99.

9. UCI Road cycling world rankings: women (2000).

10. Jeukendrup A, vd. (2000). The bioenergetics of world class cycling. J Sci Med Sport, 3(4), 400-19.

11. Hawley J, Noakes T. (1992). Peak power output predicts maximal oxygen uptake and performance time. Eur J Appl Physiol, 65(1), 79-83.

12. Burke E. (1980). Physiological characteristics of competitive cyclists. Physician Sports Med, 8(7), 79-84.

13. Pfeiffer R, vd. (1993). Correlating indices of aerobic capacity with performance in elite women road cyclists. J Strength Condition Res, 7(4), 201-5.

14. Wilber R, vd. (1997). Physiological profiles of elite off-road and road cyclists. Med Sci Sports Exerc, 29(8), 1090-4.

15. Stockhausen W, vd. (1997). Stage duration and increase of work load in incremental testing. Eur J Appl Physiol, 76, 295-301.

16. Ashenden M, vd. (1999). Effects of 'live high, train low' camp on elite female road cyclists. Euro J Appl Physiol, 80(5), 472-8.

17. Roberts A, vd. (1999). Aerobic and anaerobic performance characteristics of elite female road cyclists. Med Sci Sports Exerc, 30(5), S106.

18. Fornasiero D, vd. (1999). Effects of altitude training on repeat sprint in female road cyclists. IOC World Congress, Sydney, 90.

19. Trewin C, vd. (1999). Power output demands of women's World Cup road cycling. IOC World Congress, Sydney, 203.

20. Bishop D, vd. (1998). The relationship between plasma lactate parameters, Wpeak and 1-h cycling performance in women. Med Sci Sports Exerc, 30(8), 1270-5.