Hareketin Mekanik Temelleri
Spor Biyomekaniği
Hareketin mekanik temelleri
Bir sprinterin çıkışı, bir halterin bar yolu, bir yüzücünün kulaçı ve bir basketbolcunun sıçrayışı aynı fizik yasalarıyla açıklanmaktadır. Kitap; hareketin betimlenmesini (kinematik), hareketi doğuran kuvvetleri (kinetik), kas-iskelet sisteminin mekaniğini ve laboratuvarda kullanılan ölçüm yöntemlerini adım adım kurmakta, ardından bu araçları koşu, sıçrama, bisiklet, yüzme ve kaldırma hareketlerine uygulamaktadır.
- 19
- Bölüm
- 183
- Şekil
- 100
- Tablo
- 573
- Kaynak
Önsöz
Biyomekanik, canlıların hareketini mekaniğin yasalarıyla inceleyen bilim dalıdır. Spor bilimleri öğrencisi için bu dal, antrenörün gözle yaptığı değerlendirmeyi ölçülebilir büyüklüklere çevirmenin aracıdır: bir sprinterin yere uyguladığı kuvvet, bir halterin bar yolu, bir sıçramanın kalkış hızı ya da bir yüzücünün maruz kaldığı direnç sayıyla ifade edildiğinde karar vermek kolaylaşmaktadır.
Kitap, lisans düzeyinde Spor Biyomekaniği dersini alan öğrenciler için yazılmıştır ve fizik ya da matematik altyapısı varsaymamaktadır. Her terim ilk kullanıldığı yerde tanımlanmakta, her formül sözel bir tarifle birlikte verilmekte, her hesaplamanın ardından sonucun ne anlama geldiği açıklanmaktadır. Kavramlar önce gündelik bir örnekle, ardından en az iki spor dalından örnekle somutlaştırılmaktadır.
Kitabın ilk kısmı biyomekaniğin dilini (anatomik terminoloji, fiziksel büyüklükler, vektörler) kurmaktadır. İkinci kısım hareketin betimlenmesine (kinematik), üçüncü kısım hareketi doğuran kuvvetlere (kinetik) ayrılmıştır. Dördüncü kısım kas-iskelet sistemini, kinetik zinciri ve laboratuvar ölçüm yöntemlerini ele almakta; beşinci kısım bu araçları koşu, sıçrama, bisiklet, yüzme ve kaldırma hareketlerine uygulamaktadır. Son bölüm, yazarın sporculuk geçmişinin de katkısıyla, squat ve olimpik halter hareketlerinin biyomekaniğine ayrılmıştır.
Metindeki sayısal bulgular özgün yayınlarla karşılaştırılmış ve kaynakçada DOI numaralarıyla verilmiştir. 2022–2026 yıllarında yayımlanan kaynaklar kaynakçada ayrıca işaretlenmiştir. Öğretim amacıyla kurgulanan sporcu örnekleri ve sayılar metinde "örnek" olarak belirtilmiş, kanıt gibi sunulmamıştır. Okuyucuların düzeltme ve önerileri sonraki güncellemelerde değerlendirilecektir.
Yazar hakkında
1981'de Kütahya'da doğan İzzet İNCE halter sporuna 1994'te başlamış, 1996'da milli takıma seçilmiştir. 2004 Atina ve 2008 Pekin Olimpiyat Oyunları'nda Türkiye'yi temsil etmiş; 2004 ve 2007'de büyükler kategorisinde Avrupa Şampiyonu olmuştur. Lisansını Selçuk Üniversitesi'nde, doktorasını Dumlupınar Üniversitesi'nde tamamlamıştır. 2015'te Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi Spor Bilimleri Fakültesi'ne katılmış, 2021'de doçent, 2026'da profesör unvanını almıştır. Spor performansı, spor teknolojileri ve uygulamalı biyomekanik alanlarında çalışmaktadır.
Bu Kitap Nasıl Okunur?
Her bölüm aynı düzende ilerlemektedir. Bölüm açılışındaki kısa özet konunun neden önemli olduğunu belirtmekte, "Önce temel" kutusu bölümü okumak için gereken terimleri tanımlamaktadır. Ana metin kavramı önce gündelik bir örnekle, sonra resmî tanım ve gerektiğinde formülle kurmaktadır.
- Kenar notu
- Sayfa kenarındaki kısa notlar, yanındaki paragrafta geçen bir terimin tanımını ya da bir okuma ipucunu vermektedir.
- Tarif
- Bir hesaplamanın ya da sürecin numaralı adımlarla, gündelik dille anlatıldığı kutudur. Formülü ezberlemek yerine adımları izlemek yeterlidir.
- Şekil ve "Ne anlama geliyor?"
- Şekillerin altındaki renkli şerit, şeklin nasıl okunacağını ve çıkarılacak sonucu tek paragrafta özetlemektedir.
- Spor örneği
- Kavramın bir spor dalında, sayılarla nasıl kullanıldığını gösteren kutudur. Kurgusal sporcu örnekleri "örnek" olarak belirtilmiştir.
- Etkileşimli şekil
- Bazı bölümlerde değerleri kaydırıcılarla değiştirerek sonucun nasıl değiştiğini görmeye olanak tanıyan şekiller yer almaktadır.
- Kendinizi sınayın
- Bölüm sonundaki sorular bölümün temel kavramlarını yoklamaktadır; yanıt anahtarı soruların hemen ardındadır.
- Kaynaklar
- Metindeki atıflar tıklanabilir. 2022–2026 yıllarına ait kaynaklar YENİ etiketiyle işaretlenmiştir.
Sayfanın üst kısmındaki A− ve A+ düğmeleri yazı boyutunu, yarım ay simgesi açık ve koyu temayı değiştirmektedir. Klavyede sağ ve sol ok tuşları sonraki ve önceki bölüme geçirmektedir.