Hareketsiz Kuşak: Ekran, Oyun Açığı ve Fiziksel Okuryazarlık
Her soruda bir şık seçin; doğru cevap ve açıklama hemen görünür. Amaç not değil, öğrenmek.
Cevaplanan: 0 / 10 · Doğru: 0
1Dünya Sağlık Örgütü'nün (2020) 5–17 yaş için temel fiziksel aktivite önerisi hangisidir?
Doğru cevap: C. DSÖ 2020 önerisi: 5–17 yaşta hafta boyunca günlük ortalama en az 60 dakika orta-şiddetli aktivite; ayrıca haftada en az 3 gün şiddetli ve kas-kemik güçlendirici aktivite. 150 dakika/hafta yetişkin önerisidir.
2Guthold ve arkadaşlarının (2020) 146 ülkeyi kapsayan çalışmasına göre, okula giden 11–17 yaş gençlerin ne kadarı yeterince aktif değildi?
Doğru cevap: A. 2016 verisine göre gençlerin %81'i (kızlarda %85, erkeklerde %78) önerilen düzeyin altındaydı.
3Bir çocuğun her sabah okula yürüyerek gitmesi hangi kavrama en iyi uyar?
Doğru cevap: B. Enerji harcatan her iskelet kası hareketi fiziksel aktivitedir. Egzersiz planlı ve amaçlıdır; spor kurallı ve rekabetlidir. Okula yürümek en dış halkada, fiziksel aktivitededir.
4Sedanter davranış en doğru biçimde nasıl tanımlanır?
Doğru cevap: D. Sedanter davranış, uyanıkken oturarak ya da uzanarak yaklaşık 1,5 MET ve altında geçen süredir. Günde 60 dakikadan az hareket etmek ise 'yetersiz aktif' olmaktır; ikisi farklı kavramlardır.
5Ekran kullanımı ile gençlerin ruh sağlığı arasındaki ilişki hakkında bu haftanın kanıtına en uygun ifade hangisidir?
Doğru cevap: C. Haidt (2024) güçlü bir nedensellik tezi savunur; Odgers (2024) ile Orben ve Przybylski (2019) ilişkinin küçük ve nedenselliğin kanıtlanmamış olduğunu vurgular. Korelasyon nedensellik değildir.
6Ekran tartışması sürerken spor bilimci için daha sağlam olan bulgu hangisidir?
Doğru cevap: E. Hale ve Guan (2015) derlemesinde çalışmaların büyük çoğunluğu ekran süresi ile daha kısa ya da gecikmiş uyku arasında ilişki buldu. Ekranın sorunu çoğu zaman yerinden ettiği şeydir: uyku ve hareket.
7İngiltere'de 7–8 yaş çocukların okula yetişkinsiz gidebilme oranı 1971'den 1990'a nasıl değişti (Hillman ve ark., 1990)?
Doğru cevap: A. Bu çarpıcı düşüş, çocukların bağımsız hareketliliğinin ve yetişkinsiz serbest oyun fırsatının azalmasının bilinen erken örneğidir.
8Whitehead'in (2010) tanımına göre fiziksel okuryazarlık hangi bileşenleri kapsar?
Doğru cevap: B. Fiziksel okuryazarlık, ömür boyu fiziksel aktiviteye değer verip sorumluluk alabilmek için gereken istek, güven, fiziksel yeterlik, bilgi ve anlayıştır. Amaç sporcu değil, hareketli insan yetiştirmektir.
9Stodden ve arkadaşlarının (2008) modeline göre motor becerisi zayıf bir çocukta beklenen 'aşağı sarmal' hangisidir?
Doğru cevap: E. Motor beceri, algılanan yeterlik, aktivite ve uygunluk birbirini besler. Beceri düşükse çocuk kendini yetersiz görür, hareketten kaçınır ve uygunluğu azalır; döngü aşağı döner.
1024 saat grafiğinde tipik okul gününde eğlence ekranı 3 saat, oturarak okul ve ödev 1 saat arttı. Bu 4 saat nereden alındı?
Doğru cevap: D. Bir günün 24 saati vardır: birine eklenen saat diğerinden alınır. Örnekte 2 saat uykudan, 1,5 saat hafif aktiviteden, 0,5 saat orta-şiddetli aktiviteden alındı.