← Hesaplayıcılara Dön

⚡ Enerji Kullanılabilirliği (EA)

RED-S riski taraması — yağsız vücut kütlesine göre net enerji mevcudiyeti ve klinik yorum

📋 EA Hesaplayıcısı

Vücut Bilgileri
Girilirse LBM otomatik hesaplanır
Yağ % girilmemişse doğrudan girin
Enerji Bilgileri
3 günlük beslenme günlüğü ortalaması önerilir
Antrenman yakımı — GPS/KAH veya MET hesabından

📊 EA Eşik Değerleri & Klinik Çerçeve

EA (kcal/kg LBM/gün)KategoriSonuçlar
≥45Normal EASağlık ve performans optimize
30 – 44Düşük EA (LEA)Metabolik adaptasyonlar başlar; performansta hafif düşüş
20 – 29RED-S Risk BölgesiHormonal baskılanma, kemik yoğunluğu kaybı, amenore riski
<20Kritik EksiklikFonksiyonel bozukluk — tıbbi değerlendirme gerekli

Kaynak: Mountjoy M et al. (2018). IOC consensus statement — relative energy deficiency in sport (RED-S). BJSM, 52(11):687-697.

RED-S (Relative Energy Deficiency in Sport) Belirtileri

Fizyolojik
  • Menstrüel düzensizlik / amenore
  • Kemik mineral yoğunluğu ↓
  • Metabolizma yavaşlaması (BMR ↓)
  • İmmün sistem baskılanması
  • Kardiyovasküler etkilenme
  • Gastrointestinal sorunlar
Performans
  • Dayanıklılık kapasitesi ↓
  • Kas kütlesi kaybı
  • Güç ve kuvvet kaybı
  • Konsantrasyon güçlüğü
  • Stres kırığı riski ↑
  • Uzun toparlanma süreleri

Yönetim Yaklaşımı

  1. Beslenme uzmanı ile görüşme: Enerji alımı artışı planlanmalı; hızlı değil, kademeli.
  2. Antrenman yükü azaltma: EA'yı ≥45'e çıkarmak için egzersiz hacmi geçici olarak düşürülür.
  3. Multidisipliner takım: Sporcu, hekim, diyetisyen, psikolog, antrenör — hepsi dahil edilmeli.
  4. İzleme: Aylık EA hesabı + menstrüel takip (kadın) + bone density yıllık DXA.
  5. Müsabaka kararı: EA <30 kcal/kg LBM ise yarışma kısıtlaması değerlendirilebilir (IOC 2018).

🔬 RED-S Nedir? Sporcu Triadı Geçmişi

Tarihsel Gelişim

"Sporcu Triadı" terimi 1992'de kadın sporcularda tanımlandı: Yeme bozukluğu → Amenore → Osteoporoz. 2014 IOC Konsensüsü bunu "RED-S" olarak genişletti: kadınlar kadar erkek sporcuları da etkiler ve etkilenen sistem sayısı 9'u aşar.

Enerji Kullanılabilirliği Formülü

EA = (Enerji Alımı − Egzersiz Enerji Harcaması) / Yağsız Vücut Kütlesi
  • Normal EA eşiği ≥45 kcal/kg LBM/gün (Loucks et al., 2003)
  • EA 30'un altına düştüğünde LH pulseları azalır → hipoestroji / hipoandrojenizm
  • Mesafe sporcuları, jimnastik, boks, güreş, spor tırmanışı yüksek risk grubudur
  • 3 günlük beslenme günlüğü + elektronik günlük (MyFitnessPal vb.) kombine kullanım en güvenilir EA hesabı verir

Kaynaklar: Mountjoy M et al. (2018). IOC Consensus — RED-S. BJSM. • Loucks AB et al. (2003). Energy availability, not body fatness, regulates reproductive function in women. ESSR.